ŞERÎF DEMÎR*

Roj li ber ava bû. Bayek sivik dilibitî. Qulingan dabû du hev ber bi zozana ve diçûn. Çiyayê li pişt gund bûbû warê wan! Gava ku refê wan ji bêriyê bahata, ji bo ku bêhna xwe bidin, şevek li wî girê jor diman. Bi berbanga sibê re careke din radibûn hewa û koçê zozanan dikirin.
Quling tu caran bê wext tevnedigeriyan. Jiyaneke wan a bi rêzgerin hebû. Bi hev re koçê bêriyê dikirin û bi hev re dihatin. Tenê bi serê xwe tevnedigeriyan. Çiyayê li pişt gund, bûbû warê lisê wan, mêrgek xweş li wî girê jor hebû. Her ku quling ji bêriya bahata, li nav wî mêrgê bêhna xwe vedidan. Şervanên azadiyê, nêçîra qulingan qedexe kiribûn. Ne dihiştin tu kes wan bikuje.
Her ku quling derbas dibûn, Dayika Şevda derdiket ser banî, li refê qulingan temaşe dikir. Şevda dema wan zanibû bê ka kengî derbas dibin. Lê ew roj Dayika Şevda dereng mabû. Bi dengê qulingan re, ji hundir bazda derve. Bi rewşeke lez, di derencê re hilkişiya jor. Lê dereng mabû. Şevda gelek bi vê yekê êşiya. Dereng bimîne jî, destê xwe rakir hewa li pey wan legand. Di berxwe de hêdika xwe bi xwe axivî: “Ji Şoreşê min re silavên min bêjin.”
Salê carekê diçû kurê xwe didît. Lê îsal ji ber tenduristiya xwe nikaribû biçe û kurê xwe bibîne ji ber vê yekê ew nedîtibû. Her esra derdiket li ser banî dima. Di wê demê de Dayika Şevda tu caran nedixwest li hundir bimîne.
Agirê Dayika Şevda derket bû, nexweş bû. Xwêdanek cemidî avêtibû eniya wê. Ji ber êşa laşê xwe dicirifî. Çi pê hat nizanibû, lê ew roj qet dilê wê rehet nebû. Hisa ku di dilê xwe da didît, wekî tiştek xirab çêbibe. Tirsa wê ya heri mezin, bimire û Şoreşê xwe nebîne bû. Nedixwest vê fikra xirab di serê wê de bimîne. Çi qas di xwest xwe jê dûr bixe jî, ew fikra xirab wekî aveke reş li ser mêjiyê wê bela bûbû. Ew roj, ji neviyê xwe re got bû. “Bila carek min Şoreşê xwe bidiya, hedî mirin bi emrê xwedê bû!”
Dayika Şevda hê jî li qulingan dinehêri. Her du çavê wê şil bûbûn. Li ser banî di cihê xwe de rûnişt. Bayê ku ji nav dilê çiya dihat hindik be jî laşê wê hênik dikir. Beriya gund, wekî kefa nav destê xwe didît. Berî li ber çavê wê bû. Zeviyê beriyê xwe xemilandibû. Genimê şîn di bin bayê de wekî pêlê behrê diçû û dihat. Bêhna gul û sosinan difurfûriya. Dayik Şevda herdu çavên xwe girt û xwe berda nav dilê xwezayê. Wê ji dengê xwezayê gelek hezdikir. Dengê av û bayê wê rehet dikir. Gava ku diket rewşek wuha, hêdi cîhan dibû ya wê. Peşdestî di destê wê de bû. Dilê Şevdayê ku bixwesta, di xew re diçû. Gelek caran diçûn dîroka xwe. Dîroka wê, her çiqas tunebûn û zor û zehmetî derbas be jî, tiştê baş ji hebûn. Wan biranînan yek bi yek daniya ber çavê xwe. Wê ji wekî qulingan war bi war digeriya û koç dikir.
Baran hurik hurik dibariya. Dayika Şevda hê jî di nav wan xeyalan de bû. Bi girina Badoyê din re hat ser hişê xwe. Gotinên Bado, bala Şevdayê kişand. Bado ji girê jor hat xwarê. Gundiyan ku dengê Bado bihîst, ji hundir baz dida derve. Gel hêdi hêdi li peşiya gund topê ser hev dibûn. Bado di qêriya û digot; ‘aştî hat, aştî hat. Şervanên azadiyê tên.”
Bado gava ku behsa şervanên azadiyê kir, dayika Şevda rabû ser xwe. Hema bi lez di derencê re hat xwarê. Dilê wê, wekî daholek lê dida. Ew çend sal e li benda rojek wiha bû. Ji bo jiyanek wekî hêvî û azad, bi dehsalan e şer dikin. Xwesteka wan, wekî gelên cîhanê bi nasnameyaa xwe bijîn, e.
Kêfa Dayika Şevda hatibû cih. Êdî çavên wê dê ne li çiya, ne jî li girtîgehê bûya. Azadbûna welat, azadbûna wan bû. Mirin bûya jî, mirinek bi rûmet dixwest.
Badoyê din hêji diqêriya: “Şervanên azadiyê tên.” Dayika Şevda ne dixwest li paş bimîne. Derket pêş. Şervanan dabû pey hev, ji girê pişt gund hatin xwarê. Tevahiya şervanê azadiyê bi çek bûn. Jina destê xwe dida ber devê xwe, tilîlî dikşand. Di demeke kin de, meydana pişt gund bûbû wekî roja meşherê. Te derzî baveta hewa, ji mirovan ne diket xwarê. Ruyê gel biken bû û di nav coşiyê de bûn. Gelek dayika, ji kêfan difiriyan.
Pêşiya şervanan gihîşt gund. Dayika Şevda yek bi yek şervanê azadiyê hembêz dikir. Şervanên jin, serê keziyên xwe bi kesk û sor û zer xemilandibûn. Li gund, şahî dest pê kiribû. Dengê daholê di singa çiya de doleng dikir. Badoyê din derketibû pêşiya şervanan dileyist. Bado jîr bûbû. Qêrîna coş û peroşê erd û ezman dihejand. Kêfa hemûyan di cih de bû. Ev roj ji bo gel, rojek taybet û girîng bû. Di rojek wiha de, mafê herkesî hebû bi şahî be. Bado piriya xwe li ber daholê di hejand, di xwêdanê de bûbû wekî av. Dirûşma Bado guherîbû digot: “Gundino rabin dîlanê, dilana me kurdan e.”
Dawiya şervanan jî êdî gihîştibû. Di nav wan şervanên azadiyê da şoreş tunebû. Dayika Şevda gava ku Şoreşê xwe nedît, wekî tiştek di nava dilê wê de biqete, ma di cihê xwe de. Rengê wê guherî. te di got qey Şevda berdane bin birekî kûr. Bêhna wê çikiyabû. Hema di dilê xwe de digot: “Ka şoreşê min? çi jê hat” Çavek wê li ser şervanan bû, çavê din j ili girê jor bû. Lê Şoreş ne di nav hevala de, ne jî li girê jor xuya dikir. Wekî çiyayek bibin ser pişta Şevdayê xuz bû. Her dû çongê wê qitufîn. Qiwet di çokê wê de nema. Rewşa ku tê de bû, nikaribû yek gavek bavêta. Bi wê rewşa xwe, ne gengaz bû bimeşiyana!..
Piştî çend deqeyan, Şevda xwest ku xwe ji meşê re bicerbine. Lê kir ne kir nikaribû gavek bavêta. Di cihê xwe de rûnişt. Xwest biqîre û hewar. Lê deng jê nehat. Wek ker û lala bêdeng ma. Ni zan bû çi bike. Wisa ket rewşek xirab bigiriya an bikeniya wê ji nizan bû. Serê xwe bilind kir li ezmanê bê dawî nihêri. Ezmanê şin, li ber çavê wê reş bû.
Şevda çiqas di cihê xweda ma, ne diyar bû. Bi dengê Bado re hat ser xwe. Ziviri bi ser Bado ve. Bado li ber piyan sekinî bû. Bi rûyek ken tilîliya xwe girê jor nîşan da. Dayika Şevda zivirî li girê jor mêze kir. Mirovek xwe dabû girê jor sekinî bû. Şevda nas nekir ew mirov kê ye!.. Gava ku bado behsa Şoreş kir dayika Şeyda hat ser xwe. Dewxa wê çû. Ne ji Bado bûna, ew ê biketa xwarê. Cihên li dora xwe diziviri. Ew mirov, ji girê jor kire xwarê.
Bi rewşek lez ber bi wan dihat. Dayika Şevda, êdi nikaribû xwe bigirta. Hestrê çavên wê, wekî baranê dihat xwarê. Wê demê da qefesa singê wê ji dilê wêra teng dihat. Şevda ber bi girê jor ve bazda. Badoyê din da du wê û meşiya.” Şoreş hat, Şoreş hat.” digot.
Riya çend deqeyan bûbû riya saetek. Dayika Şevda dikir ne dikir gavek tenê peşta nediçû. Kevirên biçûk, di çavên Şevdayê da wekî çiya xuya dikir. Çiqas tişt hebû, li pêşiya wê di bû asteng. Wisa ket bû rewşek, êdi nikar bû paşde ji biçûya. Çavên wê tarî bû. Çi jê hat nizanibû, lê êdi êdi cihan li ber çavên wê reş dibû. Di cihê xwe de neçar ma. Gewriya we ziwa bû. Serê wê wekî kewara mêşan bûbû. Êşa laşê wê, gihişt bû asta heri bilind. Kê di rewşa wê de bûya, niha ji zû ve ji ser hişê xwe çûbû.
Demek dirêj di cihê xwe da ma. Li ser heremê bê dengi ki kur dest pê kir bû. Ne dengê daholê, ne ji dengê tiştek din dihat. Mirov digot qey, xeyn ji wê tu kes di wi heremê da jiyan nabe. Di wê tariya reşik de carek du car kir qêrîn. Lê tu kesê bersiv neda. “ Na na. Kes di vê heremê da jiyan nabe.” Xwe bi xwe. Di cihanek tarida tenê bi serê xwe bû. Ji bela tariyê nikaribû bimeşiya.
Dengê sitranek dihat. Dayika Şevda guhê xwe da wi dengê û gohdari kir. Kenek li ser ruyê wê belav bû. W êvi dengê zani bû dayika wê ji wê stranê hez dike. Dayika Şevda giriya. Êdi nikaribû xwe bigirta. “Gelo keça min kênga ji girtîgehê derket? Ez çima wê nabînim?” got. Xwe bi xwe. Dem çiqas derbas dibû, dengê keça wi jê dur diket. “Na keça min ya delal neçe” giriya. Lê dengê wê der neket.
Baran geş bû. Qirina ewr, erd û ezman di hêjand. Baranek ecêp dibariya. Dayi Şevda di temênê xweda tiştek waha ecep nedit bû. Te di go qey tofana nah rabû bÛ. Bêhna Şevdayê çikiyabû. Çavê wêi dişewiti. Bi dengê dayika Saryayê re Şevda hat ser xwe. Gava ku çavên xwe vekir, xwe di bin çadirê aşitiyê da dit. Bin çadirê tiji gaza kimyevi bû bû. Çavên wê dişewitîn. Ji hêlek din de ji av bi ser wan da dihat xwarê. Şevda fem kir ku tiştê ku dit tev xew bû. Sarya bi destê wê girt rakir ser piya. Bi lez derketin derve. Ji buna ku polis çadira aşitiyê nebin, ciwana ber xwe oli da. “Berxwedan Jiyane” di got kalê heftê sal.
*Ji Girtîgeha Tîpa F Hejmar 2 ya Kocaeliyê

Ev nûçe 1724 car hate xwendin.
Yên pêsî || ên pistî >>

Nûçeyên Wêje